Merhaba Canımız Annelerimiz🥰
Paylaşacağımız içeriklerin devamını, blog sekmesinden “atak” yazıp aratarak bulabilirsiniz.🥰
Atak Dönemleri Nelerdir ve Hangi Haftada Gerçekleşir?
👶🏻 1. Atak: 5. Hafta Atak Dönemi – Değişen Duyular Dünyası
👶🏻 2. Atak: 8. Hafta Atak Dönemi – Oluşumlar Dünyası
👶🏻 3. Atak: 12. Hafta Atak Dönemi – Yumuşak Geçişler Dünyası
👶🏻 4. Atak: 19. Hafta Atak Dönemi – Olaylar Dünyası
👶🏻 5. Atak: 26. Hafta Atak Dönemi – İlişkiler Dünyası
👶🏻 6. Atak: 37. Hafta Atak Dönemi – Kategoriler Dünyası
👶🏻 7. Atak: 40. Hafta Atak Dönemi – Zincirleme Olaylar Dünyası
👶🏻 8. Atak: 55. Hafta Atak Dönemi – Programlar Dünyası
👶🏻 9. Atak: 64. Hafta Atak Dönemi – İlkeler Dünyası
👶🏻 10. Atak: 75. Hafta Atak Dönemi – Sistemler Dünyası
Birinci Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler 🧸
• Bebek 1. atak dönemi ile birlikte, dış dünyadaki her şeyin daha çok farkına varmaya başlar. Artık beslenme ve uykunun dışında da bir dünya olduğunu keşfeder.
• Bir bebeğin fiziksel olarak büyüdüğünün, gözle fark edilebilirliği en belirgin atak dönemlerinden bir tanesidir.
• Fiziksel büyümenin yanında, baş çevresinin de en hızlı genişlediği atak dönemlerinden bir tanesi, birinci atak dönemidir. Bu dönemde, bebeğin beynindeki glikoz mekanizması değiştiğinden beyni oldukça hızlı bir şekilde büyüme gösterir.
• Farkındalığı ve duyuları, doğumdan sonraki döneme oranla çok daha hassastır.
• Gözleri daha iyi gördüğü için, yakınlarını ayırt edebilir ve tepki göstererek onları tanıdığını hissettirebilir.
• Annesine ve diğer insanlara gösterdiği tepkilerin, birbirinden daha farklı olduğu görülebilir. Daha şimdiden, annesini ayırt etmeyi başarabilir.
• Bu atak dönemi ile birlikte, bulunduğu ortamda ve etrafında olanlara karşı daha ilgili olmaya başlar.
• İç organları ve metabolizması, büyük bir gelişim gösterir.
• Dokunulduğunun farkına varır ve bundan büyük mutluluk duyar.
• Bulunduğu ortamda yer alan nesneler oldukça ilgisini çeker ve onlara uzun uzun bakma ihtiyacı hisseder.
• Farklı kokuları algılaması oldukça gelişmeye başlar ve başta annesinin kokusunu diğer kokulardan net bir şekilde ayırt eder.
İkinci Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Bebek 8 haftalıkken girdiği atak döneminde, artık kendi bedeninin daha çok farkına varmaya başlar.
• Bedeninin farkına varan bebek, artık ellerini inceleyebilir ve hatta parmaklarını ağzına götürmeye, onları emmeye başlayabilir.
• Dünyanın artık tek bir bütün halinde olmadığını, parçaların birleşimiyle oluştuğunu algılayacağı dönem, bu atak dönemi ile birlikte başlar.
• Farkındalığı ve algılama biçimi henüz yeterince gelişmese de ilk atak döneminde edindiği becerileri daha da geliştirmiş durumdadır.
• Birbirlerine zıt olan renkler ve desenli nesneler gibi farklı görünümler oldukça dikkatini çekmeye başlar.
• Doğumunda doğuştan getirdiği moro refleksi gibi istem dışı hareketleri, bu atak dönemi içerisinde oldukça zayıflamıştır. Kısa bir süre içerisinde, bu reflekslerinin büyük bir kısmı ortadan kaybolacaktır.
• Bedenini ve dış dünyayı daha iyi anlamlandıran bebek, artık hareketlerini daha bilinçli bir şekilde yapmaya başlar.
• Özellikle anne-babasını daha iyi ayırt edebildiği için, artık yabancılara karşı olumsuz tepkiler göstermeye başlayabilir.
• Bu atak dönemi ile birlikte, bir bebeğin anne ve babasının yüzlerini ile kullandıkları mimikleri daha yakından inceleyebilir.
• Takip yeteneği de gelişmiş durumdadır ve kısa aralıklarla hareket eden nesneleri takip edebilir.
• Bu atak döneminin sonunda, bebeğin bilinçli olarak ilk gülümsemesinin meydana gelmesi mümkündür.
Üçüncü Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Bebekler 3. Atak döneminde, 2. Atak döneminde kazandığı yeni beceriler konusunda uzmanlaşmaya başlar.
• Bu atak dönemi ile birlikte, önceleri zihinsel olarak kazandığı becerilerin artık fiziksel yansımaları gözlenebilir.
• Atak döneminde bebeklerin algılama biçimi sadece görsellik olarak değil, tüm duyularıyla etkileşim içerisindedir.
• Bebek artık bulunduğu ortamda bir nesne dikkatini çektiğinde, sadece gözleriyle incelemek yerine ellerini ve ayaklarını o nesneye doğru uzandırabilir.
• Bebekler bu atak döneminde, dikkatini çeken ya da ona uzatılan bir nesneyi İki eliyle yakalayabilir, kavrayabilir ve tutabilir. Eğer bir çıngırağı varsa, bilinçli bir şekilde onu sallayabilir.
• Ellerini inceleyen bebek, parmaklarıyla oynamaya ve parmaklarını daha yakından keşfetmeye başlar. Bunun sonucu olarak parmaklarını ağzına sokabilir ve yoğun olarak öğürmeler meydana gelebilir.
• Çoğu bebek, bu atak dönemi ile birlikte dönmeyi de keşfeder. Bu durum, gelişen kasları ve kaslarını nasıl kullanacağı ile doğrudan ilgilidir.
• Algıları artık oldukça gelişmiş olduğu için, bu atak döneminde veya atak döneminin bitiminde kendi çıkardığı seslerin ilginçliğini fark edebilir ve sürekli bunu deneyimlemek için sessiz harfleri kullanabilir.
• Bebekler bu atak dönemi ile birlikte, ses çıkarma konusunda oldukça ustalaşırlar. Ses tellerinden hava üflerken, tellerin pozisyonu daha yumuşak bir şekilde değiştirebilir ve bu da değişik sesler çıkarabilmesini sağlar.
• Çığlık atmaya başlama da bu atak dönemi ile birlikte görülmeye başlanır.
• Bebekler bu atak dönemi ile birlikte, artık başını net bir şekilde desteksiz olarak kaldırabilir.
• Başını desteksiz bir şekilde kaldıran bebek, oturmak için de oldukça çaba sarf edebilir.
• Doğuştan getirdiği ve yaşamının ilk aylarında hayatta kalmasına yardımcı olacak reflekslerinin, bu atak dönemi ile birlikte oldukça kaybolduğunu söylemek mümkündür. Örneğin bu atak dönemiyle birlikte, bebeklerin artık elle kavrama refleksi kaybolmuş durumdadır. Bunun yerine, kavramayı bilinçli bir şekilde gerçekleştirebilir.
Dördüncü Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Bebek 4. atak dönemi ile birlikte, eskisi kadar ilgi beklemeyebilir. Artık annesinden daha bağımsızdır.
• Bu atak dönemi ile birlikte bebek; çevresiyle, insanlarla, oyuncaklarıyla, nesnelerle ve hayvanlarla daha ilgilidir.
• Zihinsel anlamda gelişimin hızlı bir sıçrama gösterdiği bu dönemde, bebek artık çevresindeki nesnelerle etkileşime girerken tüm duyu organlarını kullanabilir ve bu geçiş dizilerini anlamlandırabilir. Örnek olarak; ona doğru gelen bir topun hareketini algılayarak onu yakalamak için ellerini uzatabilir.
• Bebek, artık hareketlerini tam anlamıyla bilinçli bir şekilde gerçekleştirebilir ve yenidoğan reflekslerinden kurtulmuştur.
• Farkındalığı ve duyuları, doğumdan sonraki döneme ve geçen aylara oranla çok daha hassastır.
• Oturmaya çalışma, kucağa alındığında ayaklarını sallama, ayaklarını ağzına götürme, dönmeye çalışma ve kıpırdanma bu atak dönemi ile birlikte bebeğin sürekli sergileyeceği davranışlar arasında yer alır.
• Bebek çevresine karşı çok duyarlı olsa da zaman zaman sessizliğe bürünebilir ve yalnızca olup biteni seyredebilir.
• Bu atak dönemi ile birlikte, hızlı mod değişimleri de görülebilir. Keyfi yerinde olan ve oyun oynayan bir bebek, aniden huysuzlanarak kucaklanmak ve isteği yerine gelmediğinde ağlama krizi tarzı belirtiler gösterebilir.
• Bebeğin görüşü, bu atak ile birlikte bir yetişkinin görüşü kadar keskinleşmiş durumdadır. Uzağı, yetişkinler kadar net bir şekilde algılayabilir.
• Bu atak döneminde, bebeğin oyuncaklarını daha ayrıntılı incelemesi ve onu tanımak için sallama, vurma, atma, ağzına sokma, yalama gibi davranışlar göstermesi mümkündür.
• Ağız, bu aşamada bebeğin en çok ilgisini çeken kısımlardan bir tanesidir. Başta annesi olmak üzere konuşan herkesin ağzına ve ağzının nasıl hareket ettiğini merakla izler.
• Ayrıca; kaldırılmak istendiğinde kollarını uzatmaya başlayan bebek, bu atak dönemi ile birlikte acıktığında dudaklarını şapırdatabilir ve doyduğunu anladığında beslenmeyi reddedebilir.
Beşinci Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Bebeğiniz bu atak dönemiyle birlikte, bir önceki ‘oluşumlar dünyası’ olarak adlandırılan 4. atak döneminde kazandığı becerilerini daha da geliştirir.
• Bebeklerin büyük bir kısmının, bu atak dönemiyle birlikte artık isimlerine net olarak tepki verdiği bilinir.
• Artık çok daha aktiftir ve motor becerilerinin gelişimi sonucunda, tutmak istediği bir şeyi kolay kolay elinden kaçırmaz.
• Bebeğiniz doyduğu zaman emmeyi ya da biberonu net bir şekilde reddedebilir. Kontrol, artık daha fazla ona geçmiştir.
• Bebeğinizin önceki aylarda zihinsel olarak kazandığı bilgi ve deneyimler, bu atak dönemi ile birlikte fiziksel beceri olarak yansır.
• Oral dönemin içerisinde olan ve yoğun bir öğrenme içgüdüsüne sahip olan bebeğinizin, bu atak dönemi itibariyle nesneleri ağzına daha sıklıkla götürdüğünü gözlemleyebilirsiniz.
• Bu atak dönemi ile birlikte bebeğiniz oyuncaklarıyla, aktivite masasıyla ve nesnelerle daha ilgili olur.
• Bebeğiniz bu atak döneminde, sabırsızlanmaya karşılık olarak verilen tepkiyi de kullanmaya başlayacaktır. Kısacası karnı aç olan bebeğinizin, biberonunu gördüğünde sevinç çığlıkları veya süreç uzadığında sitem şeklinde sesler çıkardığını gözlemleyebilirsiniz.
• Bebeğiniz bu atak döneminin sonlarına doğru, aynada kendi yansımasına çok farklı şekillerde abartılı tepkiler verebilir. Çünkü kendisini artık tam anlamıyla ayırt etmiş durumdadır.
• Bebeğiniz artık, yanında olmadığınız her an sizin nerede olduğunuzu merak eder. Bunu tepki vererek hissetmenizi de sağlayabilir.
Altıncı Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Kategoriler dünyası olarak bilinen 6. atak dönemi, bebeğiniz yaklaşık 33-34 haftalıkken başlar ve ortalama 4 hafta kadar devam eder.
• Bebeğiniz bu atak döneminde, bir önceki atak dönemi olan ilişkiler dünyasında edindiği becerilerde uzmanlaşmaya başlamıştır.
• Bu atak dönemi, fiziksel olarak yeni becerilere sahip olmanın en yoğun hissedildiği dönemlerden bir tanesidir. Bu sebeple, bebeğinizdeki değişimi net bir şekilde ayırt edebilirsiniz.
• Bebeğiniz bu atak döneminde, diğer tüm atak dönemlerinde olduğu gibi daha fazla ağlayabilir, daha az uyuyabilir, bazı günler iştahtan kesilebilir ve bazı günler doymak bilmeyebilir.
• 6. atak dönemi ile birlikte, bebeğinizin daha fazla ilgi istemesi ve sürekli meşgul tutulmak istemesi de olağandır.
• Bebeğiniz artık ayrıntılarla hiç olmadığı kadar ilgilidir ve ilgisini çeken her türlü nesneyi/durumu en ince ayrıntısına kadar uzun uzun incelemeye başlar. İki nesne/durum birbirine benziyorsa, onların aynı kategoride olduğunu düşünür. Örneğin; televizyonda hareket eden nesneler ve hareket eden oyuncağının aynı kategoride olduğunu beynine kodlar. Bu noktada, nesneleri ve durumları tamamen doğru şekilde kategorize edilmesi beklenemez.
• Bu atak dönemi ile birlikte, bebeğiniz için artık olağandan çok farklılık dikkat çekicidir. Örneğin ona gülümseyen bir insan yerine ona kahkaha atan insana bakmayı tercih eder. Çünkü kahkaha atmak, gülümsemekten çok daha farklı ve ilgi çekicidir.
• Bebeğinizin bu dönem itibariyle; sallanan aksesuarlara, fermuarlara, kıyafetlerin etiketlerine, boncuklara ve bağcıklara azımsanmayacak oranda büyük bir ilgisi bulunur. Sürekli bunlarla ilgilenmek, onları incelemek ister.
• Bu atak döneminde, eğer bebeğinizin dikkatini çeken bir nesneyi bir kabın ya da örtünün altına koyarsanız, bebeğinizin o nesneyi bulmak için nesneyi ya da kabı kaldırdığına şahit olabilirsiniz.
• Fiziksel gelişimler içerisinde ise, bebeğinizin artık ayakta desteksiz daha uzun kaldığını fark edebilirsiniz. Yürümek için henüz erken olabilir ancak bu yolda büyük gelişmeler yaşamıştır.
• Bebeğinizin bu atak döneminde sesleri de taklit etmeye başladığına şahit olabilirsiniz! 🙂
Yedinci Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Bu sıçrama dönemiyle birlikte, bebeğinizde büyük değişimler gözlemleyeceksiniz. Çünkü bebeğiniz artık çocukluk evresine geçiş yapacaktır.
• Bebeğiniz bu atak döneminde, hayatı boyunca ilk kez bir şeyleri birleştirmeye çalışacaktır. Daha önce nesneleri fırlatan, ağzına sokan veya koparan bebeğiniz bu aşamadan sonra nesneleri daha yapıcı bir şekilde kullanmaya başlar. Örneğin yapbozları birleştirmeye çalışabilir, telefonu kulağına götürebilir, yemek yapışınızı taklit eder, ona öğrettiğiniz bir oyunu yalnız kaldığında tekrarlar.
• Kısacası bebeğinizin bu atak döneminde yaptığı hareketler ve davranışlar, artık daha sistemli ve amaca yönelik görünür.
• Bu atak döneminin sonlarında, bebeğiniz artık elma ve ayvanın dokularının-kokularının-tatlarının farklı olduğunu, bununla birlikte her ikisinin de yemek kategorisinde olduğunu algılayabilir.
• Bu atak dönemi ile birlikte, bebeğinizin yaşıtı olan diğer bebeklerle iletişiminde bir ilerleme gözlemlemeniz mümkündür. Şimdiye kadar bireysel hareket eden bebeğiniz, artık akranlarıyla sosyal iletişim kurmaktan hoşlanacaktır.
• Bebeğiniz artık daha oyuncu olacaktır. Bitmek tükenmek bilmeyen enerjisi ile, sürekli dışarı çıkmak isteyebilir ve ilgisini çeken bir nesneyle uzun süre ilgilenebilir.
Sekizinci Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Programlar olarak bilinen 8. atak dönemi, bebeğiniz yaklaşık 49-53 haftalıkken başlar ve ortalama 4 hafta kadar devam eder.
• 1 yaş sonrası, bebeğinizin beyin dalgalarında ve glikoz metabolizmasında bazı değişimlerin ortaya çıktığı bir dönemdir. Bu değişimi, en yoğun olarak hissedeceğiniz atak dönemlerinden bir tanesi de 8. atak dönemidir.
• Programlar dünyasının ilk kez algılanması, bebeğiniz için yepyeni beceriler ve hareket aktivitelerinin gelişmesini sağlar.
• Bebeğiniz bu atak döneminde, bir önceki atak dönemi olan zincirleme olaylar dünyasında edindiği becerilerde uzmanlaşmaya başlamıştır.
• Bu atak dönemi, fiziksel olarak yeni becerilere sahip olmanın en yoğun hissedildiği dönemlerden bir tanesidir. Bu sebeple, bebeğinizdeki değişimi net bir şekilde ayırt edebilirsiniz. Örneğin; bebeğiniz artık elinde kıyafetleriyle size gelebilir ve eğer fırsat verirseniz, kıyafetlerini kendisinin de giymeyi başarabildiğini gözlemleyebilirsiniz.
• Bebeğiniz bu dönem ile birlikte, kendi rutinine uygun olarak bir oyuncağını banyo yaptırabilir veya uykuya yatırabilir.
• Uygun koşulları sağladığınızda ve yardımcı olduğunuzda, çocuğunuzun bir kağıdı karalaması da bu dönemde gözlemleyebileceğiniz yeni beceriler arasındadır.
• Bu atak döneminde; bebeğinizin eline almasını istemediğiniz bir nesneyi saklarsanız ve nereye sakladığınızı görürse, bir süre sonra sakladığınız yerden nesneyi almaya gittiğini gözlemleyebilirsiniz.
• Bu atak dönemiyle birlikte; bebeğinizin ilgisini en çok çeken şeylerin günlük rutinler olan bulaşık yıkama, evi süpürme gibi gündelik işler olduğunu fark edeceksiniz. Bu sebeple bebeğinizin sizi izlediğini fark ettiğiniz noktada ona ne yaptığınızı açıklamalı, vakit buldukça nasıl yaptığınızı göstermelisiniz. Bundan oldukça hoşlanacaktır.
• Bebeğiniz bu atak döneminde, diğer tüm atak dönemlerinde olduğu gibi daha fazla ağlayabilir, daha az uyuyabilir, bazı günler iştahtan kesilebilir ve bazı günler doymak bilmeyebilir.
Dokuzuncu Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Dokuzuncu atak dönemi, bebeğinizde pek çok farklı değişiklik hissedeceğiniz en yoğun geçecek atak dönemlerinden bir tanesini oluşturur.
• İnatçılığın hiç olmadığı kadar yoğun görüldüğü bu atak döneminde, bebeğiniz önceye göre isteklerini yaptırabilmek için daha diretici olmayı tercih edebilir.
• Bebeğiniz bu atak dönemiyle birlikte, gözüne kestirdiği hedefe erişmek için birden fazla yolu olduğunu keşfedecektir. Örneğin dikkatli yaparsa ne olur, aceleci davranırsa ne olur ya da zorlayarak yaparsa ne olur gibi.
• Bebeğiniz her konuda artık daha deneyimli bir hale gelmiştir. Yürümek, hızlı bir şekilde dolaşmak bunlardan bazılarıdır.
• Bebeğiniz bu atak dönemi ile dünyaya oldukça adapte olmuş durumdadır. Sizi artık daha iyi anlar ve işine geldiğinde size cevap vermeye başlar.
• Kendisinin de artık ailesinden ve çevresindekilerden farklı, kendine özgü bir birey olduğunun net bir şekilde bilincindedir.
• Bebeğiniz artık ileriyi düşünebilir ve hareketlerini buna göre planlayabilir.
• Bu dönem içerisinde bebeğinizin yeme-içme konusunda çok daha pratik olduğunu, kuleler inşa etmede veya nesneleri bir araya toplamada becerikli olduğunu gözlemleyebilirsiniz.
• Bebeğiniz bu dönemde tüm gününü bir hedefe ulaşmanın farklı yollarını keşfetmek için harcayabilir. Bunu, tüm vücudunu kullanarak deneme-yanılma yöntemiyle yapabilir. Becerilerini test etmek için farklı stratejiler geliştirebilir. Örneğin; ‘Ağladığımda mı isteğime ulaşıyorum, yoksa şirinlik yaptığımda mı?’ şeklinde düşünceler aklından sürekli geçebilir ve bunu sizin üzerinizde test edebilir.
Onuncu Atak Dönemi: Kazanılacak Özellikler🧸
• Sistemler dünyası olarak bilinen ve son atak dönemi olan 75. hafta atağında kazanılan beceriler, genellikle atak bitimine yakın dönemde gözlemlenmeye başlanır.
• Bu atak döneminde, bebeğiniz bir önceki atak dönemi olan ilkeler dünyasında edindiği becerilerde uzmanlaşmaya başlayacaktır.
• Ayrıca önceki atak dönemlerinde öğrendiği ancak fiziksel olarak gerçekleştiremediği tüm becerileri aktif bir şekilde kullanabilir.
• Bebeğiniz bu atak dönemiyle birlikte, duygularını mimiklerini kullanarak size rahatlıkla hissettirebilir.
• Bebeğinizin artık kendi işlerini kendisinin halletmesini istediğini fark edebilir, sizden biraz daha fazla bağımsızlaştığını gözlemleyebilirsiniz.
• Sizden ve babasından gördüğü tüm gündelik işlerin benzerini, oyuncaklarının ya da farklı nesnelerin üzerinde taklit etmeye başlar.
• Artık yakın geleceğe dair ufak planlar hazırlamaya başlayabilir. Bunun için düşünme becerisini aktif olarak kullanır ve kendince planlar yapmaya çalışır.
• İstediklerini şirinlikle elde edemediği noktada, anında duygu durumunu değiştirerek sinir krizlerine girmeye başlayabilir.
• Bu atak dönemiyle birlikte, bebeğinizin bazı korkularının olduğunu gözlemlemeye başlayabilirsiniz. Bu korkular yerli-yersiz çok farklı şekillerde olabilir. Çünkü artık zihinsel algılaması, oldukça gelişmiş durumdadır.
• Bebeğinizin bu atak döneminin sonlarına doğru ‘pazarlık yapma’ becerisi kazandığını da gözlemleyebilirsiniz.
Ebeveynler Ne Yapmalı? 🕵️♀️ 🕵️♂️
🧚♀️Bebeğinizi iyi gözlemleyerek ihtiyacı olanları karşılamalısınız.
🧚♀️Büyüme ataklarının ilk gününde vücudunuz bebeğinizin süt ihtiyacını karşılamıyor gibi görünebilir. Ancak endişelenmeden emzirmeye devam ederseniz, vücudunuz kısa sürede bu duruma adapte olacaktır.
🧚♀️Bebeğinizin başka bir sorunu olduğundan endişeleniyorsanız, bez sayısını ve kilo artışını kontrol edebilirsiniz, ateşini ölçebilirsiniz. Ancak yine de endişeleriniz devam ediyorsa, doktorunuzdan yardım alabilirsiniz.
🧚♀️Eşlerin birbirine destek olmaları, bu dönemin geçici olduğunu birbirlerine hatırlatmaları önemlidir. Annenin biraz da olsa dinlenebilmesi için babanın ya da bir akrabanın bebeğin bakımına yardımcı olması gerekir.
🧚♀️Annelerin bu dönemde yardım istemekten çekinmemeleri önemlidir. Unutmayın, bebeğinizden bir an bile olsa ayrı kalmak istemeseniz de, sizin dinlenmiş, sakin ve huzurlu olmanız bebeğinizi etkileyecektir. Ayrıca yorgunluğun süt üretimini azalttığı da bir gerçek.